Di Rupo, van verzoener naar provocateur?

MEDIA EN POLITIEK  ANDERS GELEZEN

Voor de show of pure emotie

Het was niet bij te houden. De resultaten van  de gemeenteraadsverkiezingen genieten niet mijn grootste belangstelling. Ze zijn wat ze zijn en elk probeert eruit te halen wat positief is voor de eigen politieke familie. Maar zou Patrick Janssens nu echt denken dat de goegemeente zo dom is dat ze zijn partijpolitieke maneuvers niet zouden doorhebben? Slechte verliezer, net zoals Van Peel, CD&V. Gelukkig besefte Wouter Beke als CD&V voorzitter zeer snel dat ultimatums of de situatie blokkeren met onmogelijke eisen, contraproductief is. Wel stelt hij de vraag of De Wever (altijd maar opnieuw Hij) wel voldoende empathie heeft, verwijzend naar de triomfalistische optocht naar het stadhuis. Daar heeft hij naar mijn aanvoelen een punt. Bart Sturtewagen verklaart in dS de euforie en het bijbehorend haantjesgedrag bij N-VA Antwerpen, als het gevolg van de talrijke mislukkingen die De Wever en Co bij vorige verkiezingen leden en waardoor de vreugde nu wel bijzonder groot is. Maar is het niet precies in dergelijke omstandigheden dat “grote mannen” hun bescheidenheid etaleren? Dat het symbolennationalisme en vendelzwaaien plaats heeft gemaakt voor een modern burgernationalisme? Er was overigens meer dat mij verbaasde: de lichaamstaal van Bart De Wever tijdens de Canvasdebatten met de andere partijvoorzitters zat niet goed; vermoeidheid? Zijn oogopslag getuigde van ergernis; overbodig want zijn opponenten reden zichzelf vast door steeds maar weer hem als mikpunt te nemen. En als het effen kan: zou er eens een BRT-journalist aan Bruno Tobback willen zeggen dat het onderbreken van de tegenstander geen bewijs is van autoriteit noch van respect maar eerder de uiting van geërfde dictatoriale trekjes.

Een Belgisch premier onwaardig

Knack online: Elio Di Rupo hield op de eurotop een opmerkelijke en niet mis te verstane tussenkomst. Di Rupo vroeg dringende maatregelen tegen de economische crisis. Volgens hem is de wanhoop bij de bevolking verantwoordelijk voor de opkomst van populistische en separatistische stromingen. (…) Di Rupo noemde N-VA en Vlaams Belang niet bij naam. Hij zei wel dat ons parlement zowat 40 volksvertegenwoordigers telt die populistisch en 'independantistisch' zijn en die de eenheid van België niet willen bewaren. Het gaat om een optelsom van de verkozenen van N-VA en het Vlaams Belang. In het nieuws op Radio 1 noemde Di Rupo de N-VA wel bij naam. “De N-VA is een populistische partij. Dat weet iedereen,” zei de premier. Anders gelezen, mijn reactie online: “Zou om het even welke Nederlandstalige federale premier zich geroepen voelen om dergelijke uitspraak te doen? Wie Europa gebruikt om een democratisch deel van de Vlaamse verkozenen en hun kiezers te schofferen is inderdaad niet de premier van België, alleen van de Franstaligen. Als Kris Peeters hier zijn regeringspartners niet verdedigt bewijst hij alleen maar dat hij buigt voor een onverdraagzaam francofoon discours dat vooral het eigen falen moet verbergen. Het zal de polarisatie alleen maar versterken. Félicitations Di Rupo, premier des francophones. Of om Vincent Kompany te parafraseren: “België is een groot land maar duidelijk niet van iedereen.” Overigens nooit geweest.

Op het forum was er een reactie die deze uitspraak perfect kadert (en tevens verwijst naar gelijkgestemde uitspraken van andere prominente socialisten, Daniel Termont en Louis Tobback). Even meelezen: “Het is niet de bedoeling om met onderstaande bijdrage de N-VA en De Wever te verdedigen, dat kan hij veel beter. Daniël Termont, Louis Tobback, Elio Di Rupo, … spuien allen dezelfde mantra naar analogie met Ernst Röhm: “Since I am an immature and wicked man, war and unrest appeal to me more than good bourgeois order. Brutality is respected, the people need wholesome fear. They want to fear someone. They want someone to frighten them and make them shudderingly submissive”. Volksmisleiding is zeer machtig omdat het via kanalen gebeurt waarvan vermoed wordt dat ze neutraal zijn, in casu een EU topvergadering. (…) Wat is nog informatie, wat is propaganda? (…) De waarheid is vaak eenvoudig. Daarom wordt ze vaak miskend, verdraaid, of wordt de boodschapper in diskrediet gebracht. De N-VA is niet succesvol wegens de aard van haar discours, haar succes drijft vooral op het falen van de rest, een rest die beter aan zelfkritiek zou doen dan van de N-VA en De Wever in het bijzonder een boksbal te maken om frustratie over eigen onvermogen af te reageren. (…) Di Rupo schoffeert dat kiespubliek en hangt de “übermensch” uit die, zich via de camera’s tot 500 miljoen European richtend, eventjes snel besluit dat een miljoen Vlaamse kiezers fout zijn en dat hij de enige juiste visie heeft. (…) Termont, Tobback, Di Rupo en co willen dat wij van hen, in blind vertrouwen, aannemen dat het nationalisme staat voor wat zij erover beweren en gebruiken daarbij een typische truc tot demonisering. Men haalt een aberrant voorbeeld uit het verleden aan en impliceert zonder veel verdere argumentatie dat dat de enige mogelijk uitkomst van nationalisme is. Maar op die manier kan men iedereen demoniseren. En hun hautaine houding van “dat kiespubliek weet niet waar het voor stemt, anders zou het het wel laten” is hoogst bedenkelijk. Eigenlijk verwerpelijk. Het vermelde triumviraat opteert wezenlijk voor totalitarisme en wil de burger voorschrijven hoe die zich moet gedragen, wat hij/zij tot in zijn/haar diepste wezen moet denken en voelen, op straffe van (in het beste geval) uitsluiting van de maatschappij en (in het slechtste geval) deportatie. Dat een groot deel van het kiespubliek diep gedegouteerd is, is al tweemaal bewezen. Dat is trouwens het succes van N-VA en De Wever: het compleet falen van de traditionele machtspartijen. Het nationalisme viert dus helemaal geen hoogtij in België, het is gewoon het enige alternatief dat overblijft want de rest is sowieso slechter. Waarom geen analyse van het socialisme en zijn uitwassen? Het “belgicistisch compromis” verdient een scheldwoord te zijn: halfslachtig, een hoop geld kwijt, nooit een oplossing van het probleem en iedereen tevreden. (…) De PS is een machtspartij die politiek als doel en niet meer als middel ziet. De NVA-visie is hierin duidelijk en die visie wordt door het kiespubliek geapprecieerd. Of men er nu voor of tegen is men weet waarvoor men stemt. Terwijl dat bij de andere, vaak voor overleving spartelende, tegenstanders niet meer het geval is. Grote verhalen over gelijke kansen en meritocratie, terwijl aan de onderhandelingstafel “zonen en/of dochters van …” plaatsnemen. Uiteraard zitten er nationalistische elementen in het N-VA-discours, maar waarom geen aandacht besteden aan het economisch-opportunistische Belgicistisch-nationalistische discours dat de PS hanteert? (…) Langer geld in bodemloze putten storten is suïcidaal. Een alternatief is hoogstnodig. Als het naïeve en het gore worden uitgesloten, dan blijft er slechts de N-VA. Zo simpel is het.” Einde citaat.

Politiek is meer dan rekenkunde

Wat Di Rupo hoopt te bereiken is niet alleen de angst aanwakkeren voor de “populisten en separatisten” maar tegelijk  er ook voor zorgen dat geen enkele van de Vlaamse traditionele B-partijen het zouden aandurven om mee te gaan in het verhaal van N-VA; het confederalisme. Verdeel en heers en daar heeft hij alvast volgens Bart Maddens – politicoloog en door sommigen als huisideoloog van N-VA gedoodverfd – een zeer goede reden voor. Maddens toont in een artikel, deredactie.be - “Kroniek van een aangekondigde nederlaag” aan, dat op basis van de huidige resultaten de V-partijen in 2014 slechts hun “confederalisme” zullen kunnen realiseren mits steun van minstens één van de traditionele partijen. Zo niet wordt het een kroniek van een aangekondigde nederlaag. Dan komt als eerste CD&V in aanmerking want daar zitten nog heel wat weldenkende Vlamingen – waaronder zelfs federale excellenties - die liever samen met N-VA in een Vlaams bed liggen dan als figuranten mee te doen in de “cirque du soleil” met een provocateur in de hoofdrol. Eens het stof is gaan liggen, lijkt het mij verstandig om eerst te praten met potentiële medestanders, vooraleer Di Rupo in de ogen te kijken. Vlaanderen moet winnen, niet alleen N-VA!

Enkel te lezen in de Franstalige pers

Le Soir (22 Okt) Mia Doornaert somt de redenen op waarom Vlaanderen koos voor N-VA. Een degelijke analyse, niet omdat ze er mee akkoord is, maar wel om de Franstaligen te helpen een antwoord te vinden op de Vlaamse uitdaging. Hoofdargument: de Franstaligen hebben Yves Leterme (haar broodheer) afgeschoten en de kiezer gedreven naar N-VA.

Anders Gelezen: mocht barones Mia Doornaert en alle journalisten van de gezagsgetrouwe Vlaamse media met dezelfde hardnekkigheid als ze de Vlaamsgezinde invalshoek bekampen, de federale regeringen gewezen hebben op hun slecht beleid, was er nooit sprake geweest van een doorbraak van N-VA. Toen zwegen ze in alle talen. Schuldig verzuim, want uit deze analyse blijkt alvast dat zij de problemen wel kent. Gezien de afwijzende reactie van Di Rupo en de ganse francofone wereld op het succes van N-VA ziet het ernaar uit dat de Franstaligen opnieuw dezelfde fout zullen maken en na Leterme nu ook De Wevers oproep zullen negeren. Mijnheer Di Rupo, na 2006 en 2010 wordt 2014 uw derde kans. Er komt geen vierde, want (om de woorden te gebruiken die Mia Doornaert ooit gebruikte in haar column) we zijn het bedelen spuugzat, of, mocht u het niet begrijpen: “ras-le-bol”.

Verschenen en snel verdwenen bij Knack online

(donderdag 18 oktober 2012 om 14u56) auteur: Prof Hendrik Vuye

Het Brusselse gewest uitgedacht door Jean-Luc Dehaene en Philippe Moureaux is een fiasco. Misschien opent het vertrek van die laatste nieuwe pistes.

Citaat: “In 2010 was de herfinanciering van Brussel zijn (Moureaux) prioriteit. Tot tweemaal toe heeft hij zijn slag thuisgehaald. En hoe! Tijdens de lange onderhandelingen hamerde Moureaux voortdurend dat de herfinanciering van Brussel de prioriteit was van de PS. Hij werd niet tegengesproken, ook niet door de Waal Di Rupo. Dit had verregaande gevolgen. Een belangrijk deel van het Vlinderakkoord gaat over Brussel en de Vlaamse rand. Voor Wallonië werd niets gevraagd. 'Demandeurs de tout' voor Brussel, 'demandeurs de rien' voor Wallonië. Het was zelfs een beetje alsof Wallonië niet bij de onderhandelingen betrokken was. Wallonië werd geofferd op het Brusselse altaar.
Moureaux haalde zijn financiële slag thuis, maar tegelijk gaf hij geen duimbreed toe. Van een vereenvoudiging van de Brusselse instellingen kon geen sprake zijn. Over zijn lijk. Als tegenprestatie voor de herfinanciering van Brussel, verkocht hij aan de Vlaamse onderhandelaars enkele zakken gebakken lucht. Ze namen ze in dankbaarheid aan.

De realiteit is echter hard. Het Brusselse gewest uitgedacht door Jean-Luc Dehaene en Philippe Moureaux is een fiasco. En nochtans, beiden waren bestuurders met veel ervaring en ze konden terugvallen op de experten van hun respectievelijke zuil. Bij de oprichting van het gewest in 1989 was Brussel de rijkste regio van het land. En nu? De cijfers gepubliceerd in het Eindrapport Task Force Brussel zijn dramatisch. In de aanslagjaren 1995-2009 situeert het gemiddelde inkomen per inwoner zich voortdurend onder het landelijk gemiddelde. De Brusselaars nemen slechts 47,2% in van de Brusselse arbeidsplaatsen. Ze beschikken volgens de Task Force vaak niet over de vereiste talenkennis en kwalificaties voor de Brusselse jobs. 98% van de Brusselse werklozen is eentalig, meestal Franstalig. De jongerenwerkloosheid bedraagt 31,7%, dat is dubbel zo veel als in Vlaanderen. (…) Misschien zal het vertrek van Philippe Moureaux nieuwe pistes openen. Gebeurt dit niet, dan blijft Brussel, naar de woorden van Rik Van Cauwelaert, "… één grote leugen, door subsidies in stand gehouden". Einde citaat.

Recht op vrije meningsuiting

Wie zoals de redacties vooraan op de barricade staat ter verdediging van het recht op vrije meningsuiting, zou wel eens mogen een beetje consequenter zijn. Oh wee, wanneer iemand het zou aandurven om hen te kortwieken, maar diezelfde media bewijzen elke dag opnieuw dat ze zeer selectief zijn. Na dS, waar het aantal bijdragen waarop kan gereageerd worden drastisch werd ingeperkt (een eerste vorm van censuur)  worden nu ook in de nieuw-linkse Knack lezersreacties geweerd zonder enig verhaal. Enkelen beklaagden zich bij mij en uit hun opgestuurde reacties kan ik inderdaad alleen maar besluiten dat Knack meer dan ooit afgedwaald is van de vorige koers. Meer dan redenen genoeg om alle ruimdenkende lezers nogmaals aan te raden om hun ongenoegen kenbaar te maken. Het is een goede zaak dat men niet meer anoniem kan reageren maar de manier waarop dS het doet (vermelding van voornaam + eerste letter van familienaam) is verkieslijker dan enkel de volledige naam bij Knack. Al was het maar om diegene die reageert niet op te zadelen met mails via een gemakkelijk opspoorbaar email-adres.

Uitspraak van de week

Bart Sturtewagen, dS: De hoop om uit alle onderhandelingsmiserie na de verkiezingen van 2010 nog een België 2.0 te zien opdoemen, verzwindt. De rust die Di Rupo bracht, is slechts schijn. Er is niets opgelost. Er is geen gemeenschappelijk project. Er is geen pacificatie. Het is hooguit een wapenstilstand. Een uitgewoond huwelijk waarin de echtelingen na alle ruzies de fut niet meer opbrengen om elkaar verwijten toe te slingeren. Ze zijn alleen nog enthousiast als ze, elk in hun kamer, op tv de Rode Duivels zien winnen. Anders Gelezen: nu Vlaamse lezers van Knack afhaken zou een Vlaamser dS een mogelijk alternatief zijn. Maar één vogel maakt de lente niet. Eerst de winterkoude trotseren.

Pieter Lagrou, Docent hedendaagse geschiedenis (ULB) in dS: De checks-and-balances van het Belgische politieke systeem leidden er onder meer toe dat de politieke rechten van de minderheid in Vlaanderen werden gegarandeerd door de meerderheid in Franstalig België, en omgekeerd. Anders Gelezen: Oh ja, omgekeerd ook???

Prof Vuye, Knack: Dit alles zijn voorbeelden van de verborgen kosten van de monarchie. Dit zijn kosten die men niet - of moeilijk - kan terugvinden in de begroting. Brengt men al deze kosten in rekening, dan kost de monarchie geen 14.264.000 euro, maar waarschijnlijk het dubbele. We moeten ons "ook nog vragen stellen over het toenemende materialisme in onze samenlevingen, en of we niet veel meer belang moeten hechten aan familiale waarden, aan solidariteit, aan gemoedelijkheid en aan respect voor de andere". Tja, inderdaad, eigenlijk wel! Van wie zijn die wijze woorden? Van Albert II, koning der Belgen in zijn 21 juli-toespraak van 2009. Koninklijk populisme: luister naar mijn woorden, maar kijk niet naar mijn daden.

Hugo Sobrie, HNB, Koningskwesties; lezersreactie: “Steden en gemeenten krijgen een burgemeester die zij verdienen, gelovigen krijgen een god die zij verdienen, maar waaraan hebben wij dit koningshuis verdiend?”

Pjotr

Anders Gelezen

2014

Media en politiek  Anders gelezen

Vanaf nu staat het politiek leven in België in het teken van de verkiezingen van 2014. Na het aperitief dat  weldenkend Vlaanderen zichzelf gunde op 14 oktober 2012, kunnen de verkiezingen in 2014 de epiloog zijn in een verhaal waaraan heel veel Vlamingen meeschreven sinds het ontstaan van België in 1830. Dan komt er een einde aan de schijnbare paradox tussen de Franstaligen die België zien als een mislukking wegens “Ils nous ont pris la Flandre” en de Vlaamse grondstroom die het land steeds meer ervaren als  “een mislukte natie”. Moet dat een onafhankelijk Vlaanderen zijn of een confederaal België bestaande uit autonome deelstaten die op vrijwillige basis samenwerken, is niet aan de orde, vermits De Wever nu reeds heeft aangegeven dat N-VA kiest voor een confederaal model. Alleen vermoed ik dat precies deze discussie het gedroomde onderwerp zal zijn van de B-partijen om hun tegenstander als extremistisch en gevaarlijk voor te stellen. Dat ze daarmee Vlaanderen onrecht aandoen is nooit hun eerste zorg geweest.   

Ter informatie, de verkiezingsresultaten per provincie (in %):

Provincie Antwerpen: N-VA 35,9; CD&V 16,8;  sp.a 12,8

Provincie Limburg: CD&V 27,5;  N-VA 26,1; sp.a – groen 20,1

Provincie Oost-Vlaanderen: N-VA 26,3; CD&V 20,1; Open VLD 19,4

Provincie Vlaams Brabant: N-VA 25,8; CD&V 19,4; Open VLD 16,9

Provincie West-Vlaanderen: CD&V 27,6; N-VA 25,3; sp.a 15,8

Voorrang voor Vlaanderen

In onverdachte tijden (9 juni 2010) publiceerde ik een opstel met als titel “Geef Vlaanderen die 628.564 stemmen terug!”. Dat was het stemmenaantal dat het Vlaams Belang indertijd behaalde en waarmee Vlaanderen niets kon doen. Eén zinnetje hieruit even herhalen: “Pas wanneer die 628.564 stemmen wél toegang krijgen tot de machtsuitoefening, desnoods via andere partijen zullen de kansen voor een zelfstandig Vlaanderen niet langer verloren gaan.” Op 14 oktober 2012 zijn een belangrijk deel van die 628.564 kiezers overgestapt naar N-VA en werd duidelijk hoe nuttig deze stemmen zijn om de grondstroom in Vlaanderen te vertalen in politieke macht. Dat er nogal wat zure opmerkingen zijn vanuit de top van het VB is begrijpelijk, maar ik ben overtuigd van het goed gevoel dat die weggelopen kiezers hebben bij het besef dat hun stem zo’n een grote betekenis heeft gekregen. Kan iemand zich voorstellen wat de resterende 10% VB stemmen zouden betekenen voor Vlaanderen in 2014? Wie echt voor Vlaanderen is, geeft voorrang aan Vlaanderen!

Dat de traditionele partijen in een eerste reactie de nieuwe politieke machtsverhoudingen relativeren is begrijpelijk. Maar lang zal dat niet duren want 2014 staat nu wel echt voor de deur. Bart Sturtewagen (dS 16/10) spreekt onomwonden over ontkenning. In zijn boek “De hulpelozen van de macht”, dat net voor de verkiezingen verscheen bij de uitgeverij Pelckmans, ontleedt Jean-Pierre Rondas de oorzaken van de teleurgang van de traditionele partijen. Door de deelname aan een PS- regering onder leiding van Di Rupo hebben zij  hun eigen graf gegraven, zo luidt de conclusie van Rondas. Een ogenopener voor iedereen die verklaringen zoekt voor de problemen van het huidig staatsbestel en een waarachtig citatenboek voor hij/zij die argumenten zoekt om de leugens en verdraaiingen te ontkrachten die de Vlaamse B-partijen blijven opdissen vanuit hun laatste Belgicistische “grand carré”. Opmerkelijk is dat Rondas als progressief lid van de Gravensteengroep zowel sp.a als Open VLD beschouwt als reddeloos verloren en enkel nog hoopt op een koerswijziging bij CD&B om als een herboren CD&V mee gestalte te geven aan een onafwendbare Vlaamse autonomie. 

De talrijke lokale sterkhouders van CD&V deden het al bij al niet zo slecht en dat had ik ook zo voorspeld. Dat ze vanuit hun gekrompen meerderheden toch nog de grootste lokale politieke macht blijven, klopt. Maar ik vermoed dat veel kiezers lokaal veel trouwer zijn dan wanneer het gaat om gewestelijke en federale verkiezingen. De bovenaan geciteerde provinciale resultaten wijzen alvast op de provinciale sprong van N-VA, die nationaal meer “ervaring” kan uitspelen dan op gemeentelijk niveau. Zal de partijtop - met steun van de Belgischgezinde zuilen – in een bui van ontkenning het resultaat toch zien als de bevestiging van hun juiste keuze? Het zijn alvast niet de Franstaligen die hen zullen tegenspreken.

Ondertussen zal het voor de partijtop wel duidelijk zijn dat het CD&B-label weinig perspectief biedt voor de komende federale verkiezingen. De spreidstand tussen  Belgisch handelen en Vlaamse stemmen ronselen wordt alsmaar groter. Ze kunnen evenmin rekenen op gunstiger omstandigheden: het aantal armen en hulpbehoevenden zal in Vlaanderen niet dalen. De vergrijzingkosten, waarvoor nauwelijks provisies werden aangelegd, worden alsmaar groter. Men moet dus geen “madame soleil” zijn om te kunnen voorspellen dat enerzijds de druk op ons sociaal stelsel zal toenemen en anderzijds de bereidheid tot solidariteit met dit potverterend België zal dalen. Vooral in een economische crisistijd kan geen enkel partij nog van de Vlamingen verwachten dat ze het risico willen lopen om als geketenden samen met Franstalig België kopje onder te gaan. De zopas verschenen studie van VIVES waaruit blijkt dat de Vlaams-Waalse transfers in 2007 piekten op 16 miljard euro (zowat 10 % van het Vlaamse BRP), kan men nooit uitgelegd krijgen aan een generatie die steeds minder kan rekenen op de steun van vadertje staat. Los van die pieken, toont een studie van ULG voor het jaar 2007 aan dat het verschil in BRP tussen Vlaanderen en Wallonië nog toeneemt, waardoor de tranfers nog verder zullen stijgen bij een heropleving van de economie. Het resultaat van al die “feiten en cijfers” is dat dit geldverslindend België alsmaar minder sympathiek wordt in Vlaanderen en Wallonië. Voor de enen omdat het teveel kost, voor de anderen omdat het niet genoeg opbrengt en voor beide omdat ze zich tekortgedaan voelen.

2014 wordt ongetwijfeld heel belangrijk voor zowel de V-partij(en) als de B-partijen en de onderlinge strijd zal helaas bitsig zijn. Tegenover een hecht Franstalig Blok wordt het algemeen Vlaams belang niet gediend door een kortzichtige partijpolitieke strijd. Zou het niet getuigen van moed en doorzicht mochten de traditionele partijen hun houding ten aanzien van N-VA herdenken onder het motto: If you can’t beat them, joint them!

Uitspraak van de week

Wie zondag niet gaat stemmen, loopt ondanks de wettelijke stemplicht geen risico op vervolging. Dat liet de woordvoerster van minister van Justitie Annemie Turtelboom (Open VLD) gisteren optekenen in de kranten van SudPresse. Later op de dag verstuurde het kabinet-Turtelboom een nuancerende tweede versie: “Het bericht klopt niet. We denken enkel dat het gerecht andere prioriteiten heeft dan het vervolgen van mensen die niet gaan stemmen.” Anders gelezen: een mooiere illustratie van de hulpeloosheid van deze regering is moeilijk denkbaar.

In LLB waarschuwt Francis Van de Woestyne in zijn editoriaal de Franstalige politici dat de speeltijd over is, want het verkiezingsresultaat zal volgens hem ook in 2014 niet veel verschillen van wat nu gebeurd is. Neen, ze moeten niet ingaan op de vraag van De Wever om het confederalisme vooraf te bespreken, maar ze moeten zich wel voorbereiden om een sterke reactie klaar te hebben.

“Mais le message envoyé par la Flandre est très clair. Et il n’y a pas de raison qu’il soit très différent en juin 2014, lors des élections législatives. Le programme de la N-VA, on le connaît. Il faut donc que les francophones, sans tarder, définissent leur réponse commune. Et qu’ils déterminent, unis, la manière dont ils souhaitent que le pays évolue. Le pays, mais aussi l’espace francophone. L’heure n’est plus aux jeux politiciens, aux postures partisanes. Les partis francophones doivent étudier, sereinement, sérieusement, tous les avenirs possibles. La victoire de Bart De Wever à Anvers ne l’autorise pas à se proclamer informateur du prochain gouvernement fédéral, voire Premier ministre. Non, ce n’est pas aujourd’hui qu’il faut négocier le confédéralisme, comme il le propose. Mais il faut s’y préparer en concevant une riposte forte. »

Pjotr

Anders Gelezen

 

De Knack story

Media en politiek anders gelezen

Genoeg nieuws gehad over de verkiezingen? Ik alvast wel. Laten we het eens hebben over de machtsstrijd bij Knack. Er zijn zo van die goedgelovigen die overtuigd zijn van de eerbare bedoelingen van de media om ons, kijkers en lezers, zo goed mogelijk te informeren. Wie echter na een zware dag nog een beetje kritische zin heeft overgehouden bij het aanzetten van de TV of het lezen van een krant of weekblad, weet wel beter. ’t Is omdat de commercie geen eerlijke journalistiek meer toelaat, kwettert men ten allen kante. Mag ik mij daar eens ferm tegen verzetten, want naar mijn aanvoelen is dat een, minstens ten dele, onterecht argument. Wel gemakkelijk om de doelstelling van de “krantenman” te versluieren en de gestuurde informatie of desinformatie door de redacties te verdoezelen.

De Knack story anders gelezen

Tijdens een lezing over dS verklaarde een voormalig bekend journalist van dS dat krantenmannen - de Leysens en Co - een krant willen om hun mening te kunnen verkondigen. Vroeger was dat zelfs heel duidelijk, maar hoewel het nu minder duidelijk is, blijft de uitspraak van deze prominente ingewijde overeind. Voor Knack was het duidelijk de bedoeling om een hoogstaand Vlaams magazine te maken:  pluriform maar vooral ook Vlaams en die laatste doelstelling werd zo langzamerhand een “unique selling proposition” onder de traditionele Belgischgezinde mediakanalen (zowel TV als gedrukte pers).

Meegezogen in de slipstream van deze maatschappelijke pro-België keuze, ontwikkelden veel journalisten een vorm van autocensuur en verdween de Vlaamse invalshoek langzamerhand. De opkomst van het Vlaams Blok bezorgde hen daarenboven een argument om elke Vlaamse invalshoek af te doen als een blijk van bekrompenheid of erger. Dat ze, ondanks hun progressieve inborst, zelf op de schoot gingen zitten, soms letterlijk, van de oerconservatieve Belgische krachten, werd niet alleen getolereerd maar zelfs aangemoedigd. Ons-kent-ons, is een fenomeen dat nog meer dan in de politieke wereld lucratief is in het “crossmediale” medialandschap. Men zou zich kunnen afvragen of dat “crossmediale” niet door en voor hen is uitgevonden. Het heimelijk huwelijk tussen Belgischgezinde krachten – zowel van links als van rechts - en deze meegaande journalisten hebben de media als vierde macht volkomen ongeloofwaardig gemaakt. Of het nu uit autocensuur is of omwille van een opgelegde redactionele lijn, wat de media aan hun kijkers en lezers nog aanbieden heeft één gemeenschappelijk kenmerk: het mag de politieke machtshebbers (en het Belgisch establishment) niet al te veel pijn doen. En wie dat wel doet, zoals onlangs de twee onderzoeksjournalisten van de VRT, wordt prompt op de vingers getikt.

Dat er in Knack een openlijke oorlog is uitgebroken tussen enerzijds Rik Van Cauwelaert en Koen Meulenaere, die zich verzetten tegen de komst van een nieuwe hoofdredacteur van linkse signatuur, en anderzijds het bestuur, is in menig opzicht verwonderlijk. Voor Van Cauwelaert die – samen met satirist Meulenaere - zowat de enige overgebleven gezagvolle journalist is die zeer kritisch durft te zijn voor de machtshebbers, betekent deze keuze in feite een afkeuring van zijn onafhankelijkheid. Het miskennen van een volgehouden terughoudendheid in zijn relaties met de derde macht. Nochtans weet de lezer maar al te goed dat een journalist die de derde macht kritisch durft te benaderen recht in zijn schoenen moet staan. Het geeft hem of haar een groot aanzien (maar ook het blad waarvoor ze schrijven) en vooral daarom  is Van Cauwelaert zo belangrijk geworden voor zijn lezerspubliek. Verwonderlijk ook dat krantenman Rik De Nolf en de al even overtuigde Vlaming en voorzitter van de raad van bestuur van Roularta, Hugo Vandamme, lieten betijen. Of hadden ze het niet zien aankomen dat Van Cauwelaert zich zou verzetten? Onvoorstelbaar toch, want anders was hij als directeur strategie toch betrokken geweest bij de besluitvorming. Het is veel plausibeler dat hij net omwille van het verwachtte verzet werd genegeerd en dat moet ongetwijfeld hard zijn aangekomen.

Maar is het dan de commercie? De tegenvallende cijfers die het bestuur dwongen om een open breuk met Van Cauwelaert en Meulenaere te riskeren? Het kan zijn, maar dan zullen ze onderhand wel beseffen dat het commercieel gezien een stommiteit was. Na mijn oproep kreeg ik tientallen reacties van lezers die dreigden met of daadwerkelijk hun abonnement opzegden. Ze zullen het ongetwijfeld voelen in hun portemonnee en in West-Vlaanderen zit die heel dicht bij het hart!

In dS online verscheen – als een dief in de nacht – op zondag 7 oktober om 03.00 uur een artikel met als titel: “Lezers volgen boegbeelden in protest tegen nieuwe hoofdredacteur” van Jesse Van Regenmortel. Citaat: “De aanstelling van Jörgen Oosterwaal als hoofdredacteur van Knack blijft voor beroering zorgen. Lezers volgen massaal de twee belangrijkste journalisten van het weekblad in hun protest en zeggen hun abonnement op.” In Roeselare verslikten ze zich ongetwijfeld in hun zondagse brioche met zacht gekookt eitje. Eenmaal goed wakker stond blijkbaar niet alleen de telefoon roodgloeiend en zie, het artikel was opeens verdwenen van de webstek van dS. Het moeten er zoveel geweest zijn dat ook Jos Grobben zich genoodzaakt voelde om  elke opzegger een mailtje te sturen waarin hij de keuze van Oosterwaal als nieuwe hoofdredacteur verdedigt. Citaat “Ik kan u verzekeren dat wij bij zijn aanstelling niet over één nacht ijs zijn gegaan. Uit een grondige selectieproces kwam hij gezien zijn ervaring met het maken van bladen, zijn leidinggevende capaciteiten en zijn pakkende schrijfstijl, als beste naar voren. Ik zou u graag nog een andere overweging meegeven. Van redacteurs en bij uitbreiding hoofdredacteurs van Knack vragen wij niet of ze voor Anderlecht zijn en tegen Standaard, wij vragen hen niet of ze vegetariër zijn of vleeseter, wij vragen hen evenmin of ze Yves Leterme sympathiek vinden of niet. (…) U vreest als lezer dat Knack geen pluriform of onafhankelijk magazine meer zal blijven. U vreest dat wij met letterlijk schatplichtige mensen werken die het magazine een vreemde koers zullen uitsturen. Wij zorgen ervoor dat dit niet zal gebeuren.”

Maar wie is Jos Grobben? De kingmaker van Knack of zoals voormalig hoofdredacteur Karl van den Broeck in De Morgen schreef, de kwade genius die uit persoonlijke rancune Van Cauwelaert buiten wilde en hiervoor gehoor vond bij de nieuwe generatie De Nolf en francofiele schoonfamilie? Zijn de eigenaars en bestuurders de speelbal geworden van een intrigant die net als Oosterwaal van linkse signatuur is?

Hoewel slechts een flauw afkooksel van wat een Bladspiegel is, geeft voormalig hoofdredacteur Knack, Karl van den Broeck niet alleen uiting aan zijn eigen frustratie maar hij vertelt er iets bij dat alvast voor mij heel relevant is. Even meelezen: "Zijn (Grobbens) oude contacten bij zijn rode vrienden in Limburg leveren resultaten op. De provincie Limburg, het wingewest van de Socialistische Mutualiteit, laat de Knack-redactie speciale magazines maken om de troeven van de bronsgroene provincie te bezingen. Het gerinkel van de kassa klinkt Katrien (dochter van Rik De Nolf) en Xavier (de francofiele schoonzoon) als muziek in de oren. Macht komt niet uit de loop van een geweer, zoals Mao vroeger zei. Macht komt van de subsidies van de rode vriendjes van Jos Grobben.”

Deze boute bewering intrigeerde mij zozeer dat ik een mail stuurde naar meneer Grobben met copy voor voorzitter Hugo Vandamme en Karl van den Broeck, om deze bewering te weerleggen of te bevestigen. Als afsluiter liet ik weten dat geen antwoord enkel mijn vermoeden zou versterken dat deze vermelding correct was. In afwachting van een ontkenning ga ik ervan uit dat Grobben inderdaad een socialistische pion is in de strijd om de macht over de media door de socialistische zuil, die wel Vlaamse kiezers heeft maar voorts in ruil voor machtsdeelname voorrang geeft aan de samenwerking met de machtige Franstalige partijgenoten. Deze uitspraak geeft ook aan dat al of niet verdoken sponsoring door de (partij)politieke wereld wel degelijk een factor is in de manier waarop de media omgaan met hun opdracht. Dit is helaas geen alleenstaand geval en al evenmin beperkt tot één traditionele partij, hoewel sommige socialisten het wel heel bont maken in hun machtshonger. Geen zinnig mens die nog gelooft dat dit een uitzondering is en alleen daarom al heeft Rik Van Cauwelaert (die ongetwijfeld van deze ongezonde relaties wist) gelijk om zich te verzetten tegen een hoofdredacteur die eveneens inkomsten puurde uit opdrachten voor socialistische kopstukken; Patrick Janssens en de onvermijdelijke Johan Vande Lanotte. Zou Oosterwaal als hoofdredacteur publicaties toelaten waarin zijn voormalige broodheren door beide journalisten aan de schandpaal worden genageld? Bij de VRT kennen ze alvast het antwoord op die vraag.

Is vernieuwing niet mogelijk met Rik Van Cauwelaert en Koen Meulenaere, zoals een topman beweert? Uit het artikel van Karl van den Broeck weten we alvast dat deze vernieuwing de facto  neerkomt op het opofferen van twee kritische boegbeelden in ruil voor politieke sponsoring. Een kaakslag voor elke rechtgeaarde lezer. Zou het desgevallend niet commercieel beter zijn, maar vooral ook getuigen van moed,  om de foute beslissing toe te geven en ze terug te schroeven? Anders blijft het een onuitwisbare smet op het blazoen van Knack. 

Of is er onder druk van buiten uit afgerekend met de Vlaamse pennen? Laten we niet vergeten dat Roularta ook aanwezig is op de Franse, Brusselse en Waalse markt en dus vanuit die kant wenken kan gekregen hebben om de Vlaamse verzuchtingen minder te steunen? In elk geval met het (tot op vandaag eventueel) verdwijnen van Rik Van Cauwelaert en Koen Meulenaere zijn de enige verliezers de Vlaamsvoelende lezers van Knack, niet de Belgischgezinde. Ik zou in elk geval  de lezers die afhaakten geen eten willen geven. Maar als het een troost kan zijn voor Grobben en Co: er zijn ook lezers die geen hoge pet op hebben van RVC en KM en op de site van Knack schreef een lezer zelfs dat hij Knack kocht omdat hij Focus zo fantastisch vond.  

Uitspraak van de week

Luckas Vander Taelen: Indien de Vlamingen (tijdens de federale onderhandelingen) echt hadden durven pokeren, hadden ze moeten zeggen, on est demandeur de rien, maar, Philippe Moureaux (PS), als jij geld wilt voor Brussel, moet je de boel eerst eens opruimen. Maar wat hebben de Vlamingen gedaan? Ze hebben 500 miljoen euro op tafel gelegd voor de splitsing van BHV. Wat een triomf was me dat, je hebt de explosies van volksvreugde in de Rand kunnen zien.”

Pjotr

Anders Gelezen

Bescheidenheid versus gewichtigdoenerij

 

ANDERS GELEZEN

Er was opnieuw heel veel aanbod in de kranten dat eens anders gelezen mag worden. Twee onderwerpen eruit gepikt: het interview in dS met de politicologen Carl Devos en Dave Sinardet en de toespraken naar aanleiding van de feestdag van de Franse gemeenschap. Verschillende zeer interessante teksten in verband met de toekomstige staatsstructuur werden netjes opgeborgen voor een latere “andere lezing”, na de verkiezingen. Wat beide onderwerpen gemeen hebben? Bescheidenheid versus stoerdoenerij.

Politicologen aan het woord

Alleen al de titel zette de toon: “De andere voorzitters laten zich afslachten”. Opnieuw een interview dat hoofdzakelijk draait rond De Wever versus de traditionele partijvoorzitters. Met zijn openingscollege zet hoogleraar Carl Devos, UGent, meer en meer de toon bij het begin van het politieke jaar. Maar de deelname van alle voorzitters (behalve Bruno Tobback die niet deelnam zonder dat de krant hiervoor enige verklaring gaf) was geen succes. “De inhoudelijke boodschap viel tegen”, aldus organisator Devos. Een introductie hoefde niet maar er was een opmerkelijke inleidende vraag over het advies dat een ratingbureau hen vroeg. De reactie van beide zegt vooral veel over hun verschillende persoonlijkheden: “Dan denk je toch twee keer na voor je iets zegt,” vertelt Dave Sinardet – bewust als hij is van zijn belangrijkheid. “Och ja, ik geloof écht niet dat ze op ons oordeel afgaan. Ik ga daar vooral naartoe omdat ik nieuwsgierig ben. En ik heb goed gegeten,” zegt Carl Devos, met een ontwapenende bescheidenheid. 

Het interview bevat enkele interessante uitspraken over de manier waarop de partijvoorzitters omgaan met de politieke realiteit en zichzelf al of niet verkopen. Maar uiteindelijk draait het om De Wever met – wat had u gedacht – een duidelijk kritischer Sinardet dan Devos. Zo liet Sinardet optekenen dat De Wever niets anders doet dan anderen beschuldigen van intentieprocessen: “De Wever verwijt anderen dat ze zich aan intentieprocessen bezondigen, maar hij doet zelf niets anders. Wie hem kritisch aanpakt, is links of belgicistisch.” Dan denk ik zo bij mezelf: hier verdedigt hij zichzelf, want inderdaad, Sinardet heeft terecht de naam belgicist te zijn. Als lid van de PAVIA groep liet hij geen kans onbenut om te pleiten voor een federale kieskring op maat van de Franstaligen.  Hijzelf blijft dat mordicus ontkennen, bezorgd als hij is om zijn academische geloofwaardigheid. Maar laten we even stilstaan bij die intentieprocessen waarover hij het in het interview heeft. “De Wever is een goede voorzitter en een goede polemist, maar zijn bestuurskwaliteiten heeft hij nog niet kunnen tonen. Ik denk ook niet dat besturen iets is dat hem het meeste interesseert.” Anders gelezen lijkt dat toch heel sterk op een intentieproces. Waarop baseert Sinardet zich om te veronderstellen dat De Wever niet geïnteresseerd is in besturen als hij net daarvoor toegeeft dat hij nog de kans daartoe niet had? Nogal vooringenomen voor een academicus.

Over de journalist van Knack, Stijn Tormans, vond hij wel dat het interview zonder antwoorden niet had moeten gepubliceerd worden – want er worden zoveel interviews geweigerd – maar Tormans een slechte journalist noemen wegens vooringenomenheid, zoals De Wever deed, vind hij onbetamelijk. Is het niet juist een bewijs van moed om journalisten te durven tegenspreken en hun fouten aan de kaak te stellen? Overigens vind ik zelf ook wel dat De Wever er goed aan deed om achteraf op die vragen te antwoorden. Waarom zou kritiek op een journalist onbetamelijk zijn? Zijn de vragen - volgens beide politicologen “pertinente, sterke vragen” - niet evenzeer vatbaar voor een andere lezing? 

Devos wijt het overwicht van De Wever ook aan de zwakte van zijn tegenstanders. Ongetwijfeld klopt dat maar ik had liever gehad dat de interviewer hier dieper op inging. Waarom zijn ze zwak? Is het een persoonlijke tekortkoming of is het gewoon omdat de traditionele partijen geen verhaal meer hebben? Omdat ze zich decennialang – met steun van de onkritische media – te buiten zijn gegaan aan machtsdenken en het voorrang geven aan de eigen partijbelangen? Zij hebben onder druk van de Franstaligen België uitgekleed maar verzuimden het om Vlaanderen als volwaardig alternatief gestalte geven.

Professor Devos heeft het over links-rechts als dé universele ideologische tegenstelling en ik kan daar inkomen. Maar vooraleer in een democratisch proces sprake kan zijn van een strijd tussen ideologieën moet er eerst opnieuw een democratie zijn waarin deze kunnen gedijen zonder inmenging van buitenaf. Hier te lezen als “Di Rupo die terecht ervaren wordt  als de onverkozen buitenstaander/buitenlander.”

Misschien getuigt het van naïviteit maar ik zou het alvast toejuichen mochten beide politicologen eens hun volle aandacht richten op het slecht functioneren van dit België. En jawel, de Vlaamse politici zijn in hetzelfde bedje ziek, want ze hebben het nooit anders geleerd. En ze zijn met handen en voeten gebonden aan hun Belgische partijhoofdkwartieren die slechts node de macht zien verschuiven naar Vlaanderen.

De opmerking van Devos over het veranderend gedrag van De Wever (naar analogie met illustere voorgangers) begrijp ik wel. “Er is iets aan het gebeuren met De Wever. Hij weet dat hoogmoed altijd voor de val komt. En toch kan ik mij niet van de indruk ontdoen dat er iets aan het mislopen is.” Anders gelezen: Een gouden raad van tante Kaat.

 

Vlaanderen, boeman voor la Belgique francophone

dS:  Terwijl Vlaams parlementsvoorzitter Jan Peumans (N-VA) de feestdag van zijn gemeenschap op 11 juli aangreep om de Vlamingen aan te zetten tot meer belangstelling voor Wallonië, gebruikten de Franstalige kopstukken hun feestdag vooral om de Vlamingen te kapittelen. (…) De minister-president van de Franse Gemeenschap, Rudy Demotte (PS), was scherper. Vlaanderen heeft nog altijd niet begrepen dat Brussel een volwaardig derde gewest is, zei hij. Ook hierop reageerde Peumans laconiek. Hij spoorde Demotte aan “de grondwet te lezen.” Demotte haalde uit naar de Vlaamse regering omdat die beroep aantekent telkens de Brusselse regering wil investeren in scholen, kinderopvang en sport. Het Grondwettelijk Hof geeft de Vlamingen gelijk, onder meer nog op 24 mei 2012.

Meteen is alles gezegd: wanneer de Vlamingen hun inspraakrecht in Brussel willen uitoefenen (om misbruiken tegen te gaan) zijn het tegenstanders. “Vlaanderen ondermijnt Brussels beleid” aldus Demotte. Noch gewone wetten noch de grondwet zijn in de ogen van de officiële Waals-Brusselse gezagsdragers een referentie als het hen niet goed uitkomt. Waarom zouden ook de Vlamingen deze intellectuele soepelheid niet opbrengen en wat kordater zijn in plaats van telkens opnieuw te hengelen naar een woordje van sympathie?

Niet alleen de francofone Brusselaars zijn kwaad, ook Guy Van Hengel (Open VLD) volgt de redenering van Demotte en bewijst daarmee de gespletenheid van Open VLD. “N-VA wil een oorlogje voeren met Brussel”, zo klinkt het uit zijn mond. Bij Brussels minister Brigitte Grouwels (CD&V) klinkt het enigszins anders (citaat blog): “Maar ook de Franse Gemeenschap moet dringend een versnelling hoger schakelen ten voordele van de Franstalige Brusselaars. Dit blijkt ook uit de begrotingscijfers. Nu al moet het Brussels Hoofdstedelijk Gewest jaarlijks met zo’n 250 miljoen euro bijspringen om de begroting van de Cocof, de Franse Gemeenschapscommissie, te doen kloppen. Het gaat hier om gewestgeld dat oneigenlijk wordt gebruikt voor gemeenschapsbevoegdheden. Geld dus dat niet gebruikt kan worden voor echte gewestbevoegdheden, zoals mobiliteit, werkgelegenheid of woonbeleid. Daarom doe ik een warme oproep aan de Franse Gemeenschap om Brussel op zijn beurt te herfinancieren. De Franstalige Brusselaars hebben immers recht op meer steun vanuit de Franse Gemeenschap. Om de demografische uitdaging met succes te doorstaan, heeft Brussel de steun van de beide grote gemeenschappen in ons land meer dan nodig! Anders gelezen: Waarde mevrouw de minister, denkt u echt dat de Franstaligen rekening zullen houden met uw verzoenende taal? Ongeloofwaardig sinds uw partij zomaar een half miljard euro schonk aan de Brusselse francofonie, waardoor ze nog meer geld zullen gebruiken naar eigen believen. Bent u echt zo naïef om te geloven dat ze de huidige misbruiken zullen stopzetten wanneer ze nog meer geld hebben terwijl de Vlaamse inspraak door het compromis dat ook uw partij goedkeurde, nog kleiner wordt?

Diverse kranten: De Vlamingen hebben een verkeerd beeld van Wallonië en dat is de fout van de Vlaamse media. “Er moet een cel komen die waakt over het beeld dat de Vlaamse media schetsen van Wallonië. Dat vindt Jean-Charles Luperto, voorzitter van het parlement van de Franse Gemeenschap. Het voorstel van N-VA om na de gemeenteraadsverkiezingen institutionele onderhandelingen op te zetten noemde de parlementsvoorzitter in zijn toespraak op het Brusselse stadhuis een "valstrik".

Een vraag: zijn deze uitlatingen een bewijs van het dalend respect van de Franstaligen voor Vlaanderen of is het uit frustratie? Gewichtigdoenerij als camouflage voor de onmacht?

Uitspraak van de week

Sinardet: “Een ding is zeker: het Vlaamse politieke landschap zou er helemaal anders uitzien mocht Karel De Gucht voorzitter worden van Open VLD en Herman Van Rompuy van CD&V. Dat zijn toch staatsmannen naar wie geluisterd wordt.”

Devos: “En op wie gevloekt wordt. Vergeet niet dat De Gucht vroeger ook slaag heeft gekregen van de kiezer.” (nvdr: en dat Van Rompuy nooit veel stemmen haalde).

Pjotr

Anders Gelezen